<\/span><\/h2>\nJednym z najbardziej rozpoznawalnych propagator\u00f3w biohackingu w Polsce jest Karol Wyszomirski \u2013 interdyscyplinarny dietetyk i doradca zdrowotny (Health and Performance Coach). Uko\u0144czy\u0142 z wyr\u00f3\u017cnieniem studia z dietetyki sportowej, a nast\u0119pnie szkoli\u0142 si\u0119 u \u015bwiatowych ekspert\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 zdrowiem, diet\u0105 i regeneracj\u0105. Jego praca koncentruje si\u0119 na optymalizacji zdrowia oraz zwi\u0119kszaniu efektywno\u015bci osobistej przy wykorzystaniu technik biohackingu.<\/span><\/p>\nJest autorem ksi\u0105\u017cek \u201eBiohacking. Przewodnik dla pocz\u0105tkuj\u0105cych\u201d, \u201eBiohacking 2. Przewodnik dla zaawansowanych\u201d oraz \u201eNeurohacking\u201d, w kt\u00f3rych krok po kroku t\u0142umaczy mechanizmy stoj\u0105ce za biohackowaniem organizmu. Jego podej\u015bcie opiera si\u0119 na aktualnych odkryciach z obszaru neurobiologii, psychoneuroimmunologii, epigenetyki, kinezjologii, dietetyki klinicznej i sportowej, psychodietetyki oraz psychologii zmiany. Dzi\u0119ki temu przedstawia biohacking jako praktyk\u0119 \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 nauk\u0119, prac\u0119 z nawykami i \u015bwiadomy stylu \u017cycia.<\/span><\/p>\n![\"Biohacking](\"https:\/\/hempking.eu\/pl\/wp-content\/uploads\/sites\/2\/2024\/02\/biohacking-praktyczne-haki-na-zdrowie.jpg\")
<\/p>\n
<\/span>Na czym polega biohacking?<\/span><\/h2>\nW zale\u017cno\u015bci od rodzaju hackowania cia\u0142a stosuje si\u0119 r\u00f3\u017cne techniki wspieraj\u0105ce popraw\u0119 parametr\u00f3w \u017cyciowych i optymalizacj\u0119 zdrowia. Kluczowym elementem biohackingu jest sta\u0142e monitorowanie wynik\u00f3w bada\u0144, co pozwala dobra\u0107 praktyki najlepiej wspieraj\u0105ce utrzymanie zdrowia. To, co dzia\u0142a u jednej osoby, nie musi dzia\u0142a\u0107 u innej, dlatego biohacking opiera si\u0119 na indywidualnej obserwacji i reagowaniu na sygna\u0142y organizmu. Oto niekt\u00f3re z nich.<\/p>\n
<\/span>Terapia \u015bwiat\u0142em (helioterapia)<\/strong><\/span><\/h3>\nTerapia \u015bwiat\u0142em polega na wykorzystaniu naturalnego s\u0142o\u0144ca w celu poprawy funkcjonowania organizmu. Ekspozycja na \u015bwiat\u0142o wspiera produkcj\u0119 witaminy D, kt\u00f3ra wp\u0142ywa na uk\u0142ad nerwowy, odporno\u015b\u0107 i funkcje poznawcze. \u015awiat\u0142o s\u0142oneczne pomaga tak\u017ce regulowa\u0107 rytm dobowy i produkcj\u0119 melatoniny, co przek\u0142ada si\u0119 na stabilniejsz\u0105 energi\u0119 w ci\u0105gu dnia oraz lepsz\u0105 jako\u015b\u0107 snu.<\/span><\/p>\nJu\u017c 20\u201330 minut \u015bwiat\u0142a dziennie mo\u017ce pokry\u0107 zapotrzebowanie na witamin\u0119 D. Kr\u00f3tki spacer o poranku \u2014 nawet w pochmurn\u0105 pogod\u0119 \u2014 to prosty element biohackingu, kt\u00f3ry wspiera zasypianie i og\u00f3lne samopoczucie.<\/span><\/p>\n<\/span>Morsowanie, czyli terapia zimnem\u00a0<\/strong><\/span><\/h3>\nMorsowanie to technika biohackingu, kt\u00f3ra wykorzystuje dzia\u0142anie bardzo niskiej temperatury. Wej\u015bcie do zimnej wody (poni\u017cej 5\u00b0C) pobudza organizm, przyspiesza metabolizm i poprawia kr\u0105\u017cenie, dzi\u0119ki czemu kom\u00f3rki s\u0105 lepiej dotlenione. Ch\u0142\u00f3d uruchamia naturalne mechanizmy obronne, wspiera regeneracj\u0119 i mo\u017ce \u0142agodzi\u0107 dolegliwo\u015bci b\u00f3lowe w tkankach oraz stawach.<\/span><\/p>\nRegularna ekspozycja na zimno korzystnie wp\u0142ywa tak\u017ce na uk\u0142ad odporno\u015bciowy i uk\u0142ad nerwowy. Podczas morsowania organizm uwalnia katecholaminy oraz hormony takie jak adrenalina i noradrenalina, kt\u00f3re \u2013 utrzymane w odpowiednim zakresie \u2013 wspieraj\u0105 koncentracj\u0119 i pomagaj\u0105 radzi\u0107 sobie ze stresem w codziennych sytuacjach.<\/span><\/p>\n<\/span>Rola diety w biohackingu \u2013 post przerywany<\/span><\/h3>\nPost przerywany to forma diety opartej na wyznaczonym oknie \u017cywieniowym \u2013 najcz\u0119\u015bciej 8, 6 lub 4 godziny w ci\u0105gu dnia. W pozosta\u0142ym czasie organizm po\u015bci, co uruchamia procesy zwi\u0105zane z autofagi\u0105, czyli naturalnym oczyszczaniem i regeneracj\u0105 kom\u00f3rek. Takie podej\u015bcie mo\u017ce wspiera\u0107 odporno\u015b\u0107 oraz og\u00f3lne funkcjonowanie cia\u0142a.<\/span><\/p>\nRegularne stosowanie postu przerywanego pomaga r\u00f3wnie\u017c stabilizowa\u0107 poziom glukozy we krwi i sprzyja procesom naprawczym w organizmie. To jedna z technik biohackingu, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy \u015bwiadome od\u017cywianie z dba\u0142o\u015bci\u0105 o og\u00f3lny stan zdrowia.<\/span><\/p>\n<\/span>Ograniczenie \u015bwiat\u0142a niebieskiego<\/strong><\/span><\/h3>\nEkrany \u2014 telewizor, monitor czy telefon \u2014 emituj\u0105 \u015bwiat\u0142o niebieskie, kt\u00f3re zaburza nasz rytm dobowy i ogranicza produkcj\u0119 melatoniny. Wieczorem utrudnia to wyciszenie organizmu i mo\u017ce pogarsza\u0107 jako\u015b\u0107 snu. W praktyce biohackingu zaleca si\u0119 ograniczenie ekspozycji na \u015bwiat\u0142o niebieskie na oko\u0142o 2 godziny przed snem oraz stosowanie okular\u00f3w blokuj\u0105cych \u015bwiat\u0142a niebieskiego, je\u015bli korzystasz z elektroniki wieczorem.<\/span><\/p>\n<\/span>S\u0142uchanie d\u017awi\u0119k\u00f3w o okre\u015blonej cz\u0119stotliwo\u015bci<\/strong><\/span><\/h3>\nD\u017awi\u0119k to fala o konkretnej cz\u0119stotliwo\u015bci, a jej odbi\u00f3r mo\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na prac\u0119 uk\u0142adu nerwowego i poziom stresu. W praktyce wykorzystuje si\u0119 instrumenty generuj\u0105ce powtarzalne, koj\u0105ce d\u017awi\u0119ki \u2013 jak misy d\u017awi\u0119kowe, kamertony czy b\u0119bny \u2013 kt\u00f3re pomagaj\u0105 si\u0119 wyciszy\u0107 i uspokoi\u0107 oddech.<\/span><\/p>\nTego typu techniki s\u0105 stosowane w muzykoterapii, gdzie najwa\u017cniejszy jest rytm, powtarzalno\u015b\u0107 i komfort s\u0142uchacza, a nie konkretna warto\u015b\u0107 cz\u0119stotliwo\u015bci. Regularne s\u0142uchanie spokojnych d\u017awi\u0119k\u00f3w mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 relaksacyjnie, wspiera\u0107 koncentracj\u0119 i u\u0142atwia\u0107 radzenia sobie ze stresem, dlatego bywa wykorzystywane jako element biohackingu i codziennego dbania o samopoczucie.<\/span><\/p>\n<\/span>Suplementacja\u00a0<\/strong><\/span><\/h3>\nW biohackingu suplementacja pe\u0142ni funkcj\u0119 wsparcia \u2013 uzupe\u0142nia diet\u0119 i pomaga regulowa\u0107 procesy, kt\u00f3re wp\u0142ywaj\u0105 na energi\u0119, metabolizm, odporno\u015b\u0107 oraz prac\u0119 uk\u0142adu nerwowego. Najcz\u0119\u015bciej stosuje si\u0119 adaptogeny i sk\u0142adniki, kt\u00f3re wspieraj\u0105 reakcj\u0119 organizmu na stres oraz utrzymanie r\u00f3wnowagi fizjologicznej.<\/span><\/p>\nAdaptogeny<\/b> pomagaj\u0105 lepiej reagowa\u0107 na obci\u0105\u017cenia dnia codziennego. Wp\u0142ywaj\u0105 na koncentracj\u0119, regeneracj\u0119, nastr\u00f3j i jako\u015b\u0107 snu, dlatego cz\u0119sto pojawiaj\u0105 si\u0119 w praktyce biohackingu. Do najpopularniejszych nale\u017c\u0105:<\/span><\/p>\n\n- grzyby witalne: <\/span>reishi<\/b>, <\/span>sopl\u00f3wka je\u017cowata (lion\u2019s mane)<\/b>, <\/span>chaga<\/b>,<\/span><\/li>\n
- ro\u015bliny adaptogenne: <\/span>ashwagandha<\/b>, r\u00f3\u017ceniec g\u00f3rski, schizandra, gotu kola.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n
W biohackingu stosuje si\u0119 tak\u017ce inne <\/span>suplementy<\/b>, kt\u00f3re wspieraj\u0105 kluczowe procesy organizmu:<\/span><\/p>\n\n- witamina D<\/b> \u2013 regulacja odporno\u015bci i rytmu dobowego,<\/span><\/li>\n
- omega-3 (EPA i DHA)<\/b> \u2013 zdrowie m\u00f3zgu i serca,<\/span><\/li>\n
- magnez<\/b> \u2013 praca mi\u0119\u015bni i uk\u0142adu nerwowego,<\/span><\/li>\n
- melatonina<\/b> \u2013 wsparcie regulacji snu przy rozregulowanym rytmie dobowym,<\/span><\/li>\n
- B-complex<\/b> \u2013 produkcja energii i metabolizm,<\/span><\/li>\n
- koenzym Q10<\/b> \u2013 procesy energetyczne kom\u00f3rek,<\/span><\/li>\n
- probiotyki i psychobiotyki<\/b> \u2013 r\u00f3wnowaga jelitowa i wp\u0142yw na samopoczucie,<\/span><\/li>\n
- antyoksydanty<\/b> (np. polifenole) \u2013 wsparcie proces\u00f3w regeneracyjnych.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n
Dob\u00f3r suplement\u00f3w powinien wynika\u0107 z obserwacji organizmu i z podstawowego monitorowania stanu zdrowia, bo ka\u017cda osoba reaguje inaczej. Suplementacja dzia\u0142a najskuteczniej wtedy, gdy jest uzupe\u0142nieniem uporz\u0105dkowanego stylu \u017cycia i \u015bwiadomej diety, a nie jej zamiennikiem.<\/span><\/p>\n<\/span>Techniki oddechowe<\/strong><\/span><\/h3>\nOddychanie intencyjne to technika, w kt\u00f3rej \u015bwiadomie pog\u0142\u0119biasz oddech i wyd\u0142u\u017casz wydech. Taki spos\u00f3b oddychania anga\u017cuje przepon\u0119, co dzia\u0142a koj\u0105co na jelita i stymuluje nerw b\u0142\u0119dny odpowiedzialny za apetyt, sen, regeneracj\u0119 i prac\u0119 serca. Pobudzenie tego nerwu wspiera uwalnianie acetylocholiny, a w efekcie pomaga wycisza\u0107 stres i stabilizowa\u0107 reakcje uk\u0142adu nerwowego.<\/span><\/p>\nOddychanie torem brzusznym mo\u017cna traktowa\u0107 jako element codziennego biohackingu \u2014 szczeg\u00f3lnie w po\u0142\u0105czeniu ze stosowaniem technik relaksacyjnych. To prosta forma pracy z cia\u0142em, kt\u00f3ra pomaga redukowa\u0107 napi\u0119cie emocjonalne i \u0142atwiej wraca\u0107 do r\u00f3wnowagi.<\/span><\/p>\n<\/span>Badania nad biohackingiem<\/span><\/h2>\nMelatonina to jeden z najwa\u017cniejszych hormon\u00f3w reguluj\u0105cy rytm dobowy, kt\u00f3rego poziom ro\u015bnie po zmroku i sygnalizuje organizmowi, \u017ce pora spa\u0107. W biohackingu cz\u0119sto stosuje si\u0119 j\u0105 jako wsparcie snu. Du\u017cy przegl\u0105d 57 analiz i 227 metaanaliz wykaza\u0142, \u017ce w ponad 80% przypadk\u00f3w melatonina dzia\u0142a\u0142a lepiej ni\u017c placebo \u2014 g\u0142\u00f3wnie skraca\u0142a czas zasypiania i poprawia\u0142a subiektywn\u0105 jako\u015b\u0107 snu. Dzia\u0142ania niepo\u017c\u0105dane by\u0142y \u0142agodne, cho\u0107 r\u00f3\u017cne metody oceny snu utrudniaj\u0105 pe\u0142n\u0105 interpretacj\u0119 wynik\u00f3w [1].<\/span><\/p>\nZ wiekiem organizm produkuje mniej melatoniny, co pogarsza sen, dlatego suplementacja wydaje si\u0119 logicznym rozwi\u0105zaniem. Jednak przegl\u0105dy bada\u0144 wskazuj\u0105, \u017ce brakuje mocnych dowod\u00f3w potwierdzaj\u0105cych \u201eodtworzenie\u201d m\u0142odzie\u0144czego rytmu snu dzi\u0119ki melatoninie, a optymalna dawka nadal nie jest ustalona. Dost\u0119pne s\u0105 formy o szybkim i przed\u0142u\u017conym uwalnianiu, kt\u00f3re dzia\u0142aj\u0105 inaczej, co mo\u017ce t\u0142umaczy\u0107 du\u017ce r\u00f3\u017cnice w efektach [2].<\/span><\/p>\nBadania oceniaj\u0105ce sen za pomoc\u0105 skali PSQI s\u0105 bardziej jednoznaczne. Analiza 23 bada\u0144 klinicznych wykaza\u0142a, \u017ce melatonina poprawia\u0142a jako\u015b\u0107 snu \u015brednio o 1,24 punktu, najsilniej u os\u00f3b z chorobami oddechowymi, metabolicznymi i z pierwotnymi zaburzeniami snu. Sugeruje to, \u017ce dzia\u0142a najlepiej wtedy, gdy rytm dobowy jest wyra\u017anie zaburzony [3].<\/span><\/p>\nW biohackingu melatonina ceniona jest za zdolno\u015b\u0107 \u201eprzestawiania\u201d zegara biologicznego. Badania potwierdzaj\u0105 jej skuteczno\u015b\u0107 przy jet lagu, pracy zmianowej, zaburzeniach rytmu snu i czuwania oraz w schorzeniach neurologicznych z obni\u017con\u0105 produkcj\u0105 hormonu. Coraz wi\u0119cej danych wskazuje te\u017c, \u017ce wspiera regeneracj\u0119 m\u00f3zgu, m.in. ograniczaj\u0105c odk\u0142adanie \u03b2-amyloidu zwi\u0105zanego z chorob\u0105 Alzheimera [4].<\/span><\/p>\n<\/span>Biohacking | Podsumowanie<\/b><\/span><\/h3>\nW praktyce zdrowotnej kluczow\u0105 rol\u0119 w biohackingu odgrywaj\u0105 proste dzia\u0142ania oparte na obserwacji organizmu. Niewielkie zmiany w diecie, regularny ruch i lepsza organizacja rytmu dnia pomagaj\u0105 poprawi\u0107 jako\u015b\u0107 snu oraz wspiera\u0107 prac\u0119 uk\u0142adu nerwowego. Takie podej\u015bcie umo\u017cliwia \u015bwiadome budowanie zdrowych nawyk\u00f3w i stopniow\u0105 popraw\u0119 codziennego funkcjonowania. Dzi\u0119ki temu biohacking staje si\u0119 narz\u0119dziem, kt\u00f3re realnie wspiera zdrowie i dobre samopoczucie.<\/span><\/p>\n<\/span>FAQ<\/b><\/span><\/h2>\n<\/span>Czym jest biohacking m\u00f3zgu?<\/b><\/span><\/h3>\nBiohacking m\u00f3zgu obejmuje dzia\u0142ania wspieraj\u0105ce koncentracj\u0119, pami\u0119\u0107 i prac\u0119 uk\u0142adu nerwowego takie jak regulacja snu, proste techniki relaksacyjne, \u015bwiadoma dieta i delikatna stymulacja poprzez ruch lub oddech.<\/span><\/p>\n